Stølssanking Snaufjellet over

 29.06.22 Vi la opp til eit skikkeleg kinderegg denne dagen, med både nye stølar, ny topp og overgangtur. Sommardagen var flott og turen vart lang, men verd kvar ein meter! 

Stemninga sette seg tvert vi steig ut av bilen! 

Effektive høgdemeter på skogsbilveg gjennom dyster granplanting

Lisetsetra

Link til då vi var her i januar 2022

Sommarutsikta fra Lisetsætra

Vidare var det utforsking av nytt landskap. Grei sti til gamle Lisetsætra. 

Turist i kulturlandskapet. Foto: Synnøve

Den gamle sætra ligg i eit flott omland.

Greplyng. Sommarstemning i fjellet!

Pust i bakken. Det var ein stor dose å ta inn denne dagen. (Foto: Synnøve)

Tovardane (827 moh) var verd avstikkaren! 

Toppane på Ørskogfjellet vil og vere med! 

Sjølvaste Snaufjellet (893 moh)

Sjekk i stølsboka - og ruteplanlegging vidare

Vi gjekk over Koldafjellet og ned Skarbøbotnen. 

Eg ville ha kalt dalen "Vestredalen" etter elva, men dalen er namnlaus på kartet. 

Tvers over dalen såg vi tydeleg omriss av slåttemarka på Skardbøsætra. 
Her var det på det meste seks sel, og seterdrift fram til 1947. 

Tuftene kan framleis skimtast på Skardbøsætra.

Stien på søraustsida av dalen var ikkje tydeleg, men med intuisjonen til Synnøve gjekk vi oss rett på dei stubbane av sti som fantes. Etter ein lang dag i fjellet var det godt å snuble seg inn på Vestresætra. Her er det velstelte hytter og tydelege teikn på at sætra vert brukt til jakt og kvalitetsfritid.  

Vestresætra

På det meste var det tolv sel og ca 70 mjølkekyr på Vestresætra. Det kom veg heilt fram til sætra før krigen (1938) med seterdrift fram til 1960-talet. Da gav dei fleste seg, men ein gard held fram heilt til 1985.  

For ein dag og for ein tur! 

Eit velfortjent bad i fjorden runda av det heile. Det gjorde godt - sjølv om vatnet var sjokkerande ferskt!  

Setretur rundt Svartløkvatnet

 27.02 Eg assosierer Svartløken med langrennsløyper og den mest spektakulære skøyteturen eg nokon gong har hatt. I sidesynet har eg fått med meg at det er hytter langs heile skiløypa, utan at eg har tenkt nærare på det. Etter ein grundig kikk på kartet så skjønnar ein kor mange ulike setrer det har vore i området. Om ein skrur på stølsblikket så ser ein spor etter gamle stølshus og seterdrift innimellom. Vi starta turen ved fjellstova på Ørskogfjellet, og gjekk runda på knappe to mil rundt Svartløkvatnet. Då passerte vi minst 7 setrer på vegen!     

 

Bygdasetra

Fin utsikt frå Bydasetra over Svartløkvatnet og mot Frostadtind

Over mot Jostølen og naustrekka ved Tomreosen. 

Svartløkvatnet er vist kjent for godt fiske, og grunneigarane har dreve garnfiske her. 

Jostølen - dette bygget stammar nok frå stølstida. 

Jostølen - flott hytte i dag, der utløa framleis står og fortel om historie lenger tilbake?

På vinterstid er det ikkje lett å sjå kvar Jostølen sluttar og Frostadsetra startar, Vi suste forbi begge.  

Frå varmestova har ein god oversikt over mot Tomresetra

Brautasætra

I sørvestenden av Svartløkvatnet ligg Barlindhaugsætra og Brautasætra. Den første ser ut som ei ganske moderne hytte ved første augekast. Den siste har både sel og fjøs/løer og det er lett å kjenne ho att som ei gammal seter.  

Svartløken

Vi var i stuss om dette var ein gard eller ei seter, men traff to lokalkjende som fortalde oss mykje om historia. 

I boka "På tur i Ørskog" fann vi meir interessant informasjon: Svartløken er ein gammal gard, som etterkvart vart drifta som seter. garden har vore krongods, eigd av Giskegodset og av Abelset-ætta og etterkvart av prestar og gardbrukarar frå Ørskog. Namnet Svartløken finst allereie i registreringar frå 1606. I 1658 var det oppført to bruk her, med 2 hestar, 20 kyr, 18 sauar og 8 geiter. I 1920-åra var det seter- og hotelldrift. Det største huset på tunet er "Løkstova", og her var det fem rom til utleige og dans og tilstelningar i helgene. I tillegg vart det produsert geitost i kjellaren. Det var sommardrift og påskedrift fram til 1939. Deretter vart bygget nytta av Ålesund Raude kors i over 30 år.       

Lisetsætra og Amdamssætra i Ørskog

23.01 Vestlandsvinter er eit dårleg utgangspunkt for stølsutforsking. Storm og regn i januar ville ingen ende ta. Vi la difor i veg opp skogbilvegane ved Giskemosaga. I lia ovanfor skulle det fleire stølar innafor rekkevidde. Heldigvis var det køyrespor første stykket og ein person før oss hadde laga fotspor.  Elles var det å trakke seg gjennom med snø frå anklane til knea. 

Første post var Lisetsætra. Fine bygg og klart av nyara dato. Stien vidare til gamlestølen og Snaufjellet fekk ligge i fred - det var alt for mykje snø til å bakse seg oppover der til fots. 

Lisetsætra

Ørskog historielag (årsskrift 1997) fortel at denne stølen vart bygd opp i 1952. Då var det bygd veg opp frå Giskemosaga og to av gardane flytta frå gamle Lisetsætra og hit. Dei bygde fjøs med sel i enden. Drifta held fram til 1968.  

På returen gjekk vi innom Amdamssætra. Her var det fleire bygg i ulik stand og ulik alder. Ei diskre nyare hytte låg det og i utkanten av stølsområdet. 

Stry i fleire variantar

Forfallet har fått overtaket

Flott bygg med mykje historie - vi kunne sjå fleire funksjonar berre av å spasere rundt på utsida. 

Amdamssætra

Gardane på Amdam flytta frå Høgsætra og hit i 1940-åra, etter at skogsvegen stod ferdig i 1939 (Ørskog historielag, årsskrift 1997). 

Vårstemning

Utsikta mot Sjøholt og Ørskogvika

Vaksvikfjellet - overgangstur frå støl til støl

 12.12.22 Vaksvikfjellet er eit flott utgangspunkt for ski- og fjellturar. Til liks med mange slike populære friluftsområde har det tidlegare vore aktiv stølsdrift i området. Infrastrukturen med vegar, parkeringsplassar og hytter har rot i lengre tradisjonar enn søndagsturen. 

Eg har aldri gått langrennsløypene her før. Sidan det var lite snø og plussgradene pressa på frå aust, var berre delar av løypenettet køyrt opp av Lauparen IL -  men desse var nypreppa og flotte. Det vart tur til Grytalisætra først og over mot Kjersemsetra etterkvart. 

Synnøve på Grytalisætra

Seterstemning og "Stikk-ut"-post

Vinterstøl

Kjersemsetra utvida med meir moderne hytter

Kjersemsetra med Stall Kjersem som driv med islandshestar.

Desember er nok ikkje rette månaden å få skikkeleg stølsliv-stemning. Det var likevel ikkje vanskeleg å skjønne at dette var ein enkel og effektiv måte og komme seg frå Romsdalsfjorden til Storfjorden i gamle dagar.

Giskemonibba (687 moh)

13.06 Formen er dårleg, det har vore mykje padling, kontorstol og bilkøyring ei stund. Vi bestemte oss for sesongåpning på enkelt og liten tur - og valet fall på Giskemonibba. Lett synleg frå vegen over Ørskogfjellet, og ingen av oss hadde vore der før! Nydeleg kveld, vindstille, nesten 20 grader og ingen innsekt. Eg hadde gløymt kor fint det er i sommarfjellet! Turen var grei, kort og med ei aldeles fortreffeleg utsikt! Før vi for heim tok vi og ein lønnsom avstikkar til Dyngjafossen - overraskande stor og flott foss i skogen! Eg undervurderar Ørskogfjellet - og det skal eg slutte med!

Ny topp i beltet! 

Heilt vindstille og flott utsikt på toppen! 

Trolltinden, Sandfjellet, Sprovstind med fleire. 

Hyttefeltet ligg godt i terrenget og tek ikkje all merksemda. 

Mot Høgsvora

Øyriket i "Nye Ålesund" kommune

Sommar i fjellet!

Fin elv! 

Dynjafossen